سعید نوری‌آزاد

چند کارت بانکی در میان وسایلتان یافت می‌شود؟ اگر اهل زندگی در شهر باشید، بعید است تعداد کارت‌های بانکی همراه شما از 3 تا کمتر باشد که این تعداد جدای از کارت‌های اعتباری مترو یا امثال آن است و منظور ما فقط آن دسته از کارت‌هایی است که در ازای بازکردن حساب در نزد یکی از بانک‌ها دریافت کرده‌اید.
به این دسته از کارت‌ها debit card یا همان کارت‌های بدهی می‌گویند یعنی بانک به اندازه مبلغی که در حساب خود پس انداز کرده اید به شما بدهکار است.
این کارت‌ها به این دلیل صادر می‌شود که بتوان عملیات بانکی را براحتی و از هر کجا انجام داد و به بیان ساده‌تر محدودیت مراجعه به شعبه‌ای خاص را از میان برداشت که ساده‌ترین کارکرد آنها برداشت وجه نقد و خرید با استفاده از این کارت‌هاست، راستی کدامیک از شما بدون همراه داشتن پول نقد جرات رفتن به خرید را دارد؟ به همین دلیل در کنار تمام کارت‌های بانکی مقداری پول نقد همراه همه ماست، این یعنی حمل پول نقد به همان روش سنتی برای خرید که عملا معنا و مفهوم بانکداری نوین را زیر سوال می‌برد.
دلیل این بی اعتمادی چیست؟ آیا همیشه مردم مقصرند؟ آیا عدم توانایی بانک‌ها در عمل به تعهداتشان این بی‌اعتمادی را سبب نشده است؟ آیا عدم پاسخگویی بانک‌ها به این مشکلات موجب پسرفت جامعه به جای پیشرفت نیست؟
پول مشتری نزد بانک امانت است و عدم توانایی بانک در بازپرداخت آن به هر دلیل مستوجب مجازات خواهد بود، اما این‌که چرا در این زمینه با اغماض با بانک‌ها برخورد می‌شود، جای سوال دارد. حتما شما هم با پیام‌های نه چندان خوشایند عابر بانک‌ها و دستگاه‌های خرید مبنی بر خروج موقتی از سرویس یا عدم برقراری ارتباط روبه‌رو شده‌اید.
آیا در این مواقع کسی جوابگوی نیاز شما بوده است؟ و آیا وعده اصلاح این موارد برای شما به پول نقد تبدیل خواهد شد؟ بی شک درصدی از این موارد اشکال پذیرفتنی است و نیز برخی شیوه‌های نادرست استفاده از کارت‌ها مانند استفاده انحصاری برای برداشت وجه نقد از عابربانک‌ها در این موارد نقش دارد، اما ریشه مشکل در جای دیگری است و باید در عملکرد مدیرانی که با ذکر این دلایل قصد فرافکنی مشکل را دارند نیز تامل کرد. بسیاری از بانک‌ها دلیل این مشکلات را مخابرات می‌دانند اما درصد بسیار کوچکی از این مشکلات به مخابرات و خطوط ارتباطی باز می‌گردد.
بانک مرکزی پس از مدت‌ها سردرگمی توانست قانونی را وضع کند که براساس آن بانک‌ها را به نسبت تعداد تراکنش‌های ناموفق جریمه می‌کند و آمار آن را اگر بتواند هر ماه اعلام می‌کند، اما تا وقتی مشکل اصلی حل نشود نه اعلام این آمار و نه جریمه‌ها کاری از پیش نخواهند برد، چرا که جریمه چند میلیون تومانی بانک‌هایی با منابع میلیارد دلاری مانند انداختن سنگی به داخل دریاست.
در چنین شرایطی، به نظر می‌رسد مشکل اصلی بی‌رغبتی بسیاری از بانک‌ها به ارائه خدمات است، چراکه ازطرفی ارائه هر نوع خدمتی جز این‌که بر کار کارمندان اضافه کند برایشان چیزی در بر ندارد و از سوی دیگر مدیرانی که رشد آمار تعداد کارت‌های صادر شده را مایه افتخار و نشانه توانایی خود می‌دانند به این توجه ندارند که این کار مانند آن است که میلیون‌ها خودرو تولید کنیم بدون آن که بیندیشیم باید برای آنها خیابان احداث شود، سوخت تهیه شود و بعد پارکینگ و....

منبع خبر: بینا